Ece Vahapoğlu - Yüksek Rakımda Spor
Yüksek Rakımda Spor
Aralık 28, 2017
Koşuya Hazırlıkta Beslenme ve Su Tüketimi
Koşuya Hazırlıkta Beslenme ve Su Tüketimi
Ocak 11, 2018
Tümünü göster

Etkili İletişim İçin Doğru Nefes

Etkili İletişim İçin Doğru Nefes

Etkili İletişim İçin Doğru Nefes

Suyun dahi yapısında bulunan oksijen insan hayatının devamı için vazgeçilmezdir. İnsan oksijeni içine çekerek içerde oluşan karbondioksit gazını dışarı vererek hayat devamlılığını sağlar. Bizler bu otomatik olarak gelişen dürtüye nefes alıp verme diyoruz ve günlük hayatımızda nefes alıp verme üzerine pek düşünmüyoruz. Çocukluğumuzda doğru nefes alırken yıllar içerisinde hayat şartları ve alışkanlıklarımız sebebiyle doğru nefes almayı unutuyoruz. Belki küçükken bir şeyden korkuyoruz; ilk nefes tıkanıklığımız böyle başlıyor. Sonra biri bizi üzüyor; hop biraz daha tıkanıyoruz.

Doğru nefesi ‘akciğerlerimizi maksimum seviyede oksijen ile doldurup, bir okyanus dalgası gibi sürekli ve doğal açık şekilde alış verişlerle, kan dolaşımımızı temiz tutmak’ olarak tanımlayabiliriz. Faydalarını ise bedenin harekete geçişinde sağladığı kolaylık, olumlu yönde ruhsal değişimin ve dönüşümün sağlanması, uyku problemlerinin azalması, metabolizmanın hızlanması ve etkili bir iletişimin anahtarı olarak sıralayabiliriz.

Doğru nefes, ses açısından baktığımızda da, diyaframdan alınmasıyla ve bol oksijenin vücuda girmesiyle ses tellerimizi titreşimlerle harekete geçirir. Karşılıklı iletişimin en temel hali olan sesleri elde eder ve bu seslerden anlamlı sözcükler, sözcüklerden ise anlamlı cümleler ortaya çıkartırız. Kısaca nefes; ses üretim merkezini harekete geçiren bir güçtür. Ses üretim merkezimiz ise gırtlaktır, doğru alınmayan ve doğru kullanılmayan nefes, merkezi zorlar, yıpratır, sesin kalitesini düşürür. Örneğin gereğinden fazla nefes aldığımızda ses mekanizmamız rahatsızlanır, göğüs sıkışır ve ses zorlanır veyahut gereğinden az nefes alındığında ise kişi nefessiz kalır, başladığı cümleyi bitiremez ve sesin kuvveti ve etkisi düşer.

Doğru nefes alabilmek için diyaframı kullanabilmek ve nefesi diyaframda tutabilmek önemlidir. Diyafram, kaburganın hemen altındaki kastır. Diyafram bu noktada ikinci bir kalp görevi görerek pistona benzer hareketi ile ciğerlerin altını genişletir. Ciğerlerin yaklaşık yüzde 50’sinin oksijen ile dolmasına yardımcı olur.

Diyafram, kas liflerinin önden alt alta kaburgalara tutunmuş bir kubbe şeklidir. Diyaframdan nefes alma sırasında bu kubbe sıkılaşır ve düzleşir. Bu şekilde kubbenin üstü karın boşluğuna çekilir ve karın kabarır. Doğru nefes almayı unutmuş bedenler için tekrar diyaframdan nefes alabilmek uzun bir süreç ve ciddi bir yoğunlaşmayı gerektirir. Öncelikle diyaframı hissetmek ve daha sonra diyaframı kullanma kabiliyeti oluşturmak önemlidir. Bunları yapabilmek ve geliştirmek için birçok teknik çalışma gerekmektedir. Nasıl ki fit bir görünüm için kaslarımızı çalıştırıyor ve onları güçlendirip şekil verebiliyoruz; doğru iletişimi sağlayacak sesimiz için de diyafram kasını çalıştırmalıyız.
Diyaframdan nefes alabilmek için yapılacak en temel şey, sırt üstü yere uzanıp bütün düşüncelerden uzaklaşıp nefese yoğunlaşarak burundan derin nefes alıp göğüsün ve karnın iyice şişirilmesi ve ardından yavaşça nefesin bırakılması olmaktadır. Bazıları burun yerine ağızdan nefesi de sorar; ikisinden de nefes alınabilir ancak ağızdan nefes aldığınızda bir süre sonra boğazınız kuruyabilir ve kendinizi rahatsız hissedebilirsiniz. Özellikle diyafram nefesi çalışmaları yaparken burundan nefes almak burun arkasındaki yumuşak damak ve karşılığı olan diyaframı aktif hale getirir ve kendinizi daha rahat hissettirir.

Diyaframı çalıştırmak için bir diğer yöntem ise; 1-4-2 zamanlamasıyla nefes alışverişinin kontrolüdür. Bu diyaframdan nefesinizi 2 saniyede almışsanız 8 saniye tutacak ve 4 saniyede vereceksiniz anlamına gelmektedir.

Başka yöntemler olarak ise çiçek koklar gibi nefes almak ve alınan nefesi F, S, M ünsüzlerinden biri ile boşaltmak ya da alınan tek bir nefesin kesik kesik boşaltılması olarak gösterilebilir. Oyuncuların alıştırma yaparken ‘tıs, tıs’ gibi sesler çıkardığını belki duymuşsunuzdur. Tüm bu çalışmalar nefesin, diyaframla sıkı bir şekilde işbirliği yapmasına yardımcı olacak ve nefes basıncını arttıracaktır.
Doğru nefes alarak vücuttaki kan kalitesini ve oksijen seviyesini arttırabileceğiniz gibi etkili bir konuşmacı olmak içinde önemli bir adım atmış olacaksınız. İyi bir konuşmacı olabilmek için nefes kilit bir noktadır. Konuşma esnasında nefesin dizginlenmesi, tam zamanında yeterli ölçüde nefes alınması ve bu nefesin azar azar verilmesi konuşan kişinin konuşmasını etkili bir şekilde gerçekleştirmesine yardımcı olacaktır. Zira karşılıklı iletişimde karşıdaki insanın konuşan insanı net bir şekilde anlaması çok mühimdir. Yani diksiyonun ve ses kontrolünün iyi olması gerekmektedir. Ne dediği anlaşılmayan ve konuşma sırasında uzun boşlukları olan birinin konuşması sıkıcı ve yorucu olabilir. Karşısındaki kişinin ilgisini kaybetmesine yol açabilir. Kuvvetli bir iletişim yeteneğinin çok önemli olduğu günümüzde diksiyon ve etkili konuşma hayati bir öneme sahiptir. Yalnızca siyasetçilerin, medyatik insanların veyahut topluluk önünde konuşan insanlar için değil bu grubun dışında kalan insanlar içinde aynı öneme sahiptir. İş görüşmelerinde kısıtlı sürelerde kendini iyice ifade edebilmek, gündelik hayatta veya iş hayatında çevrenizdeki insanlara sözünüzü dinletebilmek için doğru nefes ve diksiyon dayanaklı etkili konuşma gereklidir.

Doğru nefes alışverişi aynı zamanda topluluk karşısında konuşanların dikkat etmesi gereken ayrı bir konudur. Topluluk karşısında konuşmak her daim heyecan verici olmaktadır. Heyecan ise kişilerin panik olmasına, söyleyeceklerini karıştırmasına, unutmasına ve ses kontrolünü sağlayamamasına sebep olur. Bu noktada doğru nefes almak çok önemlidir. Doğru nefes alımıyla hem ciğerlere hem de beyne daha fazla oksijen gidecektir. Oksijen ise beyindeki stres duygusunu azaltır ve bireyi rahatlatır. Böylelikle doğru nefes alan konuşmacı sakin, heyecanını kontrol altına almış, özgüvenli ve etkili, izleyicisinin dikkatini çekmeyi başarabilmiş bir halde konuşmasını rahatlıkla sürdürebilir.
Son zamanlarda yükselişte olan sağlıklı yaşam ve etkili iletişim eğilimleriyle doğru nefes almanın önemi hemen hemen her gün televizyonlarda, spor salonlarında, okullarda ve internette tartışılır olmuştur. Bu konuda yetkili ve eğitimli kişiler hayat kalitemizi arttırmak için doğru nefes alımının önemini vurgulamaktadır. Hayatımızın her döneminde ihtiyaç olan doğru nefes tekniklerine ve uygulamalarına internet veya bu konuda özel olarak eğilmiş kurslar vasıtasıyla ulaşabilmekteyiz. Burada dikkat edilmesi gereken husus yanlış uygulamalarla elde edilecek yanlış edinimlerin önüne geçmek olmalıdır. Bu sebeple bu alanda uzmanlaşmış deneyimli ve uzman kişilerle çalışmak bu tarz yanlışlıkların önüne geçecektir.

Unutulmamalıdır ki tekrar doğru nefes almaya çalışmak, bu alışkanlığa geri dönmek ve bir başka alışkanlığı bırakmak hiçbir zaman kolay olmamıştır. Bu alışkanlığı tekrar edinebilmek uzun bir süreç olacaktır. Bu süreçte bol bol nefes egzersizleri yapmak ve nefes alışverişine odaklanmak çok önemlidir. Zira bu sürenin sonunda kazanacaklarımız sağlıklı bir yaşamın ve etkili bir iletişimin kapısını aralayacaktır. Bedenimizdeki kan akışının düzenlenmesi ve ciğerlerimizin bol oksijenle dolmasıyla uyku problemlerimiz azalacak, harekete geçişte kolaylık gözlenecek, metabolizmamız hızlanacaktır. Bunların yanı sıra nefes ve heyecan kontrolümüzü sağlayacak, stres salınımlarımız azalacaktır.

Yaşam nefesle başlar; nefesle sürer; nefesle biter…